Nu weet ze dat ze het los mag laten

Ken je dat? Een cliënt die aan de ene kant onzeker overkomt omdat hij regelmatig zegt dat hij het toch niet kan. En op andere momenten benoemt hoe geweldig iedereen hem wel niet vindt. Hij lijkt erg gemotiveerd, maar je krijgt al snel een onderbuikgevoel dat je misschien weg rationaliseert.

Een ‘bijzondere’ cliënt

Afgelopen week was ik in gesprek met een re-integratie-coach. De ‘bijzondere’ cliënt waar zij over vertelde, liet zich heel negatief uit over alle behandelaars die hij ooit heeft gehad. In het begin van het traject toonde hij zich erg gemotiveerd, in ieder geval in zijn woorden. Naarmate het traject vorderde, bleef hij echter vastzitten in de overtuiging “het toch niet te kunnen”. Als de coach hem attent maakte op deze negatieve overtuiging en het effect daarvan, reageerde hij steeds geïrriteerd. Hij leek niet in staat of bereid om zijn verantwoordelijkheid te nemen en met deze overtuiging aan de slag te gaan. Sterker nog, hij verweet de coach als zij hierop terug kwam dat het niet klopte, dat hij dat nooit gezegd had. Dit kan getuigen van een vorm van projectie en een gebrek aan zelfinzicht én empathisch vermogen. Het resultaat van de vooruitgang die werd geboekt tijdens het traject eigende hij volledig aan zichzelf toe en op het einde zei hij dat de coach helemaal niets had betekend en nauwelijks iets had gedaan. Ogenschijnlijk terloops tijdens het traject noemde hij een strafblad te hebben en de reden waarom, namelijk een ernstige bedreiging.
Met het uiteindelijke eindverslag voor de opdrachtgever was deze cliënt het uiteraard niet eens en zijn toon werd dreigender, wat ervoor zorgde dat de coach zich onveilig ging voelen. Om die reden werd deze cliënt overgedragen aan een collega die zou zorgen voor een zo veilig mogelijke afwikkeling.

De impact

De impact die het gedrag van deze cliënt had op de coach is dat zij zich ging afvragen wat ze verkeerd had gedaan, wat ze anders had kunnen doen om deze cliënt vorderingen te laten maken met zijn overtuiging. Niet begrijpen waarom deze cliënt zich zo gedroeg, waarom hij niet de verantwoordelijkheid nam om dingen aan zichzelf te veranderen, waarom hij vol overtuiging loog en haar beschuldigde en waarom zijn toon steeds dreigender werd. Het is als een haakje dat aan haar bleef hangen en ervoor zorgde dat ze erover na bleef denken.

Loslaten

Nu weet ze dat ze het los mag laten, dat zijn gedrag niets met haar te maken heeft en dat ze voortaan mag vertrouwen op haar onderbuikgevoelens en in een eerder stadium dit soort cliënten mag afhouden.

Herken je deze dynamiek, of twijfel je of je er wel of niet mee te maken hebt? Het kan helpen er met iemand over te praten, zodat je begrijpt wat er speelt en hoe je ermee om kunt gaan en het zo veilig mogelijk houdt voor jezelf.